{"id":2604,"date":"2026-03-24T22:24:17","date_gmt":"2026-03-24T19:24:17","guid":{"rendered":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/?p=2604"},"modified":"2026-03-25T10:25:06","modified_gmt":"2026-03-25T07:25:06","slug":"akademik-icten-beslenme-uzerine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/2026\/03\/24\/akademik-icten-beslenme-uzerine\/","title":{"rendered":"Akademik i\u00e7ten beslenme \u00fczerine"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Benim sesimden dinlemek i\u00e7in: <a href=\"https:\/\/youtu.be\/gqZ6n5SnhzA\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/youtu.be\/gqZ6n5SnhzA<\/a> <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir s\u00fcredir akademik i\u00e7ten beslenme (a.k.a. inbreeding) \u00fczerine farkl\u0131 bilimsel oturumlara kat\u0131l\u0131yor, \u00e7e\u015fitli tart\u0131\u015fmalarda iki taraf\u0131n arg\u00fcmanlar\u0131n\u0131 dinliyor ve notlar al\u0131yorum. Sevgili Duygun (G\u00f6kt\u00fcrk) ve G\u00fcleda (Do\u011fan) ile bu konu \u00fczerine geli\u015ftirdi\u011fimiz pek \u00e7ok fikir ve plan var (\u00e7ok yak\u0131ndaa\u011f\u011f). Bu s\u00fcre\u00e7te, literat\u00fcr\u00fcn ulusal \u00f6l\u00e7ekte en \u00f6nemli isimlerinden Duygun, uluslararas\u0131 literat\u00fcr\u00fcn \u00f6nde gelen ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131ndan Hugo Horta ile birlikte kaleme ald\u0131klar\u0131 kavramsal \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 bana g\u00f6nderdi ve fikrimi sordu. Tam da \u00fczerine bir blog yaz\u0131s\u0131 yaz\u0131p tart\u0131\u015fmay\u0131 geni\u015fletmelik bir metin oldu\u011fu i\u00e7in f\u0131rsat\u0131 ka\u00e7\u0131rmad\u0131m. Merakl\u0131s\u0131 i\u00e7in \u00f6nce makalenin k\u00fcnyesi:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u00f6kt\u00fcrk, D. ve Horta, H. (2026). Academic inbreeding and boundary-making in higher education institutions. <em>Higher Education<\/em>. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1007\/s10734-025-01610-0\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1007\/s10734-025-01610-0<\/a><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Akademik i\u00e7ten beslenme nedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Akademik i\u00e7ten beslenme en basit haliyle bir \u00fcniversitenin kendi mezunlar\u0131n\u0131 akademik kadroya almas\u0131 olarak tan\u0131mlan\u0131yor. \u00c7o\u011fu zaman doktora derecesini ald\u0131\u011f\u0131 kurumda kalmak ve akademik kariyerini ayn\u0131 yerde s\u00fcrd\u00fcrmek anlam\u0131na geliyor. Yani g\u00f6z\u00fcn\u00fc a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yerde \u00f6lmek gibi gibi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Resmi tan\u0131m\u0131 yapt\u0131ysak benim daha \u00e7ok sevdi\u011fim metaforik tan\u0131ma ge\u00e7elim. Seneler \u00f6nce y\u00fcksek lisans \u00f6\u011frencisiyken sevgili Mehmet Emin Hocam (blogumun s\u0131k\u0131 takip\u00e7isi oldu\u011fundan, bunu da okuyorsan\u0131z \u00e7ok sayg\u0131lar hocam) &#8220;akademik i\u00e7ten beslenme akraba evlili\u011fidir Zehrac\u0131m, \u00e7ocuklar\u0131 sakat do\u011far&#8221; \u015feklinde tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131. Sonra da demi\u015fti ki &#8220;gidebiliyorsan sen de git&#8221;. Ben o zaman gidemedim. \u00c7\u00fcnk\u00fc o konu\u015fma esnas\u0131nda karn\u0131mda bir bebek b\u00fcy\u00fct\u00fcyordum ve baz\u0131 insanlar i\u00e7in gitmek o kadar da kolay olmuyordu. Bunu niye yaz\u0131yorum, bu yaz\u0131y\u0131 bu ba\u011flamda da okuyabilin diye yaz\u0131yorum. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Bunda ne sorun var? <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Akademik i\u00e7ten beslenme tart\u0131\u015fmalar\u0131 \u00e7o\u011fu zaman tek bir yerden kuruluyor. D\u0131\u015far\u0131da kalanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan. Haks\u0131z da de\u011fil. Ayn\u0131 kurumdan mezun olanlar\u0131n avantajl\u0131 oldu\u011fu, d\u0131\u015far\u0131dan gelenlerin ise dezavantajl\u0131 ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 (hatta hi\u00e7 ba\u015flayamad\u0131\u011f\u0131) a\u00e7\u0131k. Kurumun k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc biliyor, insanlar\u0131 tan\u0131yor, beklentilerini biliyor. Kurumdaki genel kabullerin fark\u0131nda ve &#8220;biz bir aileyiz&#8221;deki ailenin vazge\u00e7ilmez bir par\u00e7as\u0131. Evlat gibi. Orada do\u011fdu b\u00fcy\u00fcd\u00fc \u00e7\u00fcnk\u00fc. Yani e\u015fit \u015fartlarda bir yar\u0131\u015ftan s\u00f6z etmek zor. Bu nedenle tart\u0131\u015fma genelde adalet \u00fczerinden ilerliyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ama sorun sadece bu de\u011fil. Duygun ve Horta\u2019n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 tam burada devreye giriyor. Akademik i\u00e7ten beslenmenin kimin i\u00e7eri girdi\u011fi \u00fczerinden okunmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda i\u00e7erinin nas\u0131l kuruldu\u011fu \u00fczerinden de d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi \u00f6neriyor. Yani soru de\u011fi\u015fiyor. Kim d\u0131\u015far\u0131da kald\u0131 sorusundan, i\u00e7eride olanlar nas\u0131l bir d\u00fcnya kuruyor sorusuna ge\u00e7iyoruz. Bu soru da tart\u0131\u015fmay\u0131 \u00e7ok daha rahats\u0131z edici bir yere ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Kurum i\u00e7inde s\u0131n\u0131rlar kuran bir mekanizma<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Makale akademik i\u00e7ten beslenmeyi yaln\u0131zca bir i\u015fe al\u0131m prati\u011finden \u00e7\u0131kar\u0131p kurum i\u00e7inde s\u0131n\u0131rlar kuran bir mekanizma olarak ele al\u0131yor. Bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 \u00f6nemli \u00e7\u00fcnk\u00fc ba\u011flam\u0131 de\u011fi\u015ftiriyor. Diyor ki<em> ya d\u0131\u015f\u0131ndas\u0131nd\u0131r \u00e7emberin, ya da i\u00e7inde yer alacaks\u0131\u0131nn lalalala&#8230;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu \u00e7er\u00e7evede<strong> \u00fc\u00e7 mekanizma<\/strong> \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. \u0130lki <strong>i\u015fe al\u0131m s\u00fcre\u00e7leri. <\/strong>Bu s\u00fcre\u00e7ler \u00e7o\u011fu zaman meritokrasi \u00fczerinden anlat\u0131l\u0131yor. En iyi aday\u0131n se\u00e7ildi\u011fi varsay\u0131l\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc diyor, en iyiyi yeti\u015ftirmeyi de en iyi biz biliriz. Oysa pratikte \u201cen iyi\u201d ile \u201cen uygun\u201d s\u0131kl\u0131kla \u00f6rt\u00fc\u015f\u00fcyor (i\u015fte onu da d\u00fcn yazd\u0131m:<a href=\"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/2026\/03\/23\/en-iyi-kim-sorun-olcumde-mi-olcende-mi\/\"> En iyi kim: Sorun \u00f6l\u00e7\u00fcmde mi, \u00f6l\u00e7ende mi?<\/a>). Uygunluk ise yaln\u0131zca akademik performansla ilgili de\u011fil. Kurumun diline, normlar\u0131na ve ili\u015fkilerine a\u015final\u0131k belirleyici hale geliyor. Ayn\u0131 yerde yeti\u015fmi\u015f olmak bu nedenle g\u00fc\u00e7l\u00fc bir avantaj. Kap\u0131lar g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte herkese a\u00e7\u0131k gibi fakat herkes o kap\u0131dan ge\u00e7emiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc en iyinin tan\u0131m\u0131n\u0131 yapan i\u00e7eridekini tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131ndan, en ba\u015ftan kimin ge\u00e7ebilece\u011fine de karar vermi\u015f oluyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130kinci mekanizma <strong>kurumsal ili\u015fkiler ve patronaj a\u011flar\u0131.<\/strong> Akademide bu ili\u015fkiler genellikle olumlu kavramlarla ifade ediliyor. Mentorluk, g\u00fcven, akademik aile gibi. Ancak bu a\u011flar ayn\u0131 zamanda f\u0131rsatlar\u0131n ve kaynaklar\u0131n belirli gruplar i\u00e7inde dola\u015fmas\u0131na yol a\u00e7\u0131yor. \u0130\u00e7eride olanlar i\u00e7in bu bir destek mekanizmas\u0131. D\u0131\u015far\u0131da kalanlar i\u00e7inse eri\u015filmesi zor bir yap\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu yap\u0131n\u0131n en dikkat \u00e7ekici y\u00f6nlerinden biri i\u00e7erideyken asla fark edilmemesi. \u00c7\u00fcnk\u00fc sistem f\u0131rsat sunmakla kalm\u0131yor, ayn\u0131 zamanda bir anlat\u0131 da \u00fcretiyor. O kurumun en iyisi oldu\u011fu, orada olman\u0131n zaten bir se\u00e7ilmi\u015flik anlam\u0131na geldi\u011fi fikri zamanla i\u00e7selle\u015ftiriliyor. Alternatiflerin varl\u0131\u011f\u0131 giderek daha az g\u00f6r\u00fcn\u00fcr hale geliyor. Bir yere gidemiyorsam ben de en iyisinde olurum, en iyisi de buras\u0131, e o zaman do\u011fru yerdeyim kabul\u00fc cilal\u0131 bir distopyaya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc mekanizma ise <strong>bilimsel k\u00fclt\u00fcr<\/strong>. Belirli bir akademik ortamda yeti\u015fen ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar benzer sorular\u0131 soruyor, benzer y\u00f6ntemleri kullan\u0131yor ve benzer yakla\u015f\u0131mlar\u0131 makul buluyor. Bu durum zamanla neyin \u201ciyi bilim\u201d say\u0131laca\u011f\u0131na dair de dar bir \u00e7er\u00e7eve ve anlay\u0131\u015f olu\u015fturuyor. Bu nedenle epistemik \u00e7e\u015fitlili\u011fin g\u00f6zleri ya\u015far\u0131yor. <a href=\"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/2025\/05\/21\/yalniz-ucamayan-ayni-turun-kuslari-ve-akademik-homofili\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Akademik homofili<\/a> bir norm haline geliyor. Herkes birbirine benziyor. \u00dcretilen her \u015fey ayn\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu \u00fc\u00e7 mekanizma birlikte i\u015fledi\u011finde ortaya kapal\u0131 ama kendi i\u00e7inde tutarl\u0131 bir yap\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor. \u0130\u00e7eride olanlar i\u00e7in bu yap\u0131 do\u011fal ve m\u00fckemmelli\u011fin resmi. Hatta \u00e7o\u011fu zaman en do\u011fru ve en iyi olan bu. \u00c7\u00fcnk\u00fc ba\u015fka bir akademik deneyimi bilmiyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Kendin i\u00e7indeyken, kafan d\u0131\u015f\u0131ndaysaaa&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu durum ancak ki\u015fi bu yap\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda de\u011fi\u015fiyor. Pek \u00e7ok ara\u015ft\u0131rmac\u0131n\u0131n -\u015fansl\u0131 ise- ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 k\u0131r\u0131lma noktas\u0131 da tam buras\u0131. \u00c7\u0131kabilirse veya zor da olsa \u00e7\u0131kmadan g\u00f6rmeyi ba\u015farabilirse daha \u00f6nce sorgulamad\u0131\u011f\u0131 pek \u00e7ok normal olmayan &#8220;normal&#8221; g\u00f6r\u00fcn\u00fcr hale geliyor. \u0130\u00e7inde bulunulan yap\u0131n\u0131n neyi normalle\u015ftirdi\u011fini, neyi d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha net fark ediyor. Bu fark\u0131ndal\u0131k da \u00e7o\u011fu zaman bir anda olu\u015fmuyor. Daha \u00e7ok bir rahats\u0131zl\u0131k hissiyle ba\u015fl\u0131yor. Bir \u015feylerin do\u011fru gelmedi\u011fi hissi var ama ad\u0131n\u0131 koymak zor. \u00c7\u00fcnk\u00fc kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131racak ba\u015fka bir deneyim yok. Bana g\u00f6re akademik mobilite bu noktada yaln\u0131zca yeni bir kurum g\u00f6rmek anlam\u0131na gelmiyor. Ayn\u0131 zamanda farkl\u0131 bir akademik d\u00fczenle temas etmek anlam\u0131na geliyor. Bu temas, daha \u00f6nce do\u011fal kabul edilen pek \u00e7ok \u015feyi sorgulanabilir hale getiriyor. \u00d6rne\u011fin benim zaman\u0131nda ba\u015f\u0131mdan ge\u00e7en sorgulama burada: <a href=\"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/2020\/05\/28\/iyi-bir-arastirma-icin\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u0130yi bir ara\u015ft\u0131rma i\u00e7in<\/a>&#8230; <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ancak bu fark\u0131ndal\u0131k geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc kolayla\u015ft\u0131rm\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc geri d\u00f6nen ki\u015fi ayn\u0131 ki\u015fi de\u011fil. De\u011fi\u015fmi\u015f bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla d\u00f6n\u00fcyor. Kurum ise \u00e7o\u011fu zaman ayn\u0131 kal\u0131yor. Bu sebeple d\u00f6neni istemiyor. Bu noktada bir uyumsuzluk ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bourdieu&#8217;nun deyimiyle <em>uzak tropikal diyarlarda egzotik bir b\u00fcy\u00fcn\u00fcn g\u00fcven veren muskalar\u0131n\u0131 aramak yerine yerli b\u00fcy\u00fcc\u00fcl\u00fckle ve onun feti\u015fleriyle alakadar olmay\u0131 g\u00f6ze alan acemi b\u00fcy\u00fcc\u00fc \u00f6znel zulm\u00fcn \u00e7ilesine maruz kal\u0131yor<\/em>. \u00c7\u00fcnk\u00fc Sara Ahmed&#8217;in deyimiyle <em>baz\u0131 konularda ele\u015ftirel olmak \u00e7ok kolay. O konularda ele\u015ftiriler ba\u015fka yerlere y\u00f6neldi\u011fi s\u00fcrece<\/em>. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">O \u00f6znel zul\u00fcm her zaman a\u00e7\u0131k \u00e7at\u0131\u015fmalarla kendini g\u00f6stermiyor. Daha \u00e7ok g\u00fcndelik pratikler \u00fczerinden hissediliyor. Mek\u00e2nsal d\u00fczenlemeler, i\u015f y\u00fck\u00fc da\u011f\u0131l\u0131m\u0131, ili\u015fkilerdeki mesafe. Bunlar\u0131n tek ba\u015f\u0131na belirleyicili\u011fi yok, ancak birlikte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde bir \u015feyin de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6steriyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k ocak d\u0131\u015f\u0131s\u0131n tatl\u0131 k\u0131s. D\u0131\u015far\u0131y\u0131 g\u00f6rd\u00fcn, i\u00e7eriyi ele\u015ftirdin ve art\u0131k onlardan biri de\u011filsin. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u00e7eride olman\u0131n yaln\u0131zca kurumsal bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 yok. Ayn\u0131 zamanda bir d\u00fc\u015f\u00fcnme bi\u00e7imiyle ili\u015fkili. Bu s\u0131n\u0131rlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kan biri, isteyerek veya istemeyerek o s\u0131n\u0131r\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda konumlan\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu nedenle akademik i\u00e7ten beslenmeyi bireysel tercihlerle a\u00e7\u0131klamak yeterli de\u011fil. Bu, kurumsal olarak \u00fcretilen ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen bir yap\u0131. Kimlerin i\u00e7eride kalaca\u011f\u0131n\u0131 belirlemekle kalm\u0131yor. Hangi bilginin ve hatta kimin de\u011ferli say\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 da etkiliyor. Bu y\u00fczden akademik i\u00e7ten beslenme bir g\u00f6rme bi\u00e7imi. Hastal\u0131kl\u0131 olabilecek bir g\u00f6rme bi\u00e7imi. Mehmet Emin Hocam\u0131n deyimiyle &#8220;akraba evlili\u011finden do\u011fmu\u015f bir g\u00f6rme bi\u00e7imi&#8221;.  <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>G\u00f6r\u00fcp gidemeyenler, gidip d\u00f6nemeyenler&#8230;  <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir ba\u015fka ger\u00e7ek var. Gitmek her zaman m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Akademik mobilite \u00e7o\u011fu zaman bir tercih gibi anlat\u0131l\u0131yor. \u0130steyen gider, kendini geli\u015ftirir, d\u00f6ner. Gitmeyenleri, gitmek i\u00e7in arabas\u0131n\u0131 satmayanlar\u0131 koval\u0131mlara kadar gidiyor i\u015f. Ama pratikte bu kadar basit de\u011fil. Ekonomik engeller var. Jeopolitik engeller var. Fon bulmak zor. Ailevi sorumluluklar var. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Baz\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bu f\u0131rsatlar\u0131 daha kolay yakal\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc sadece bireysel \u00e7abalar\u0131yla de\u011fil, sahip olduklar\u0131 ekonomik, k\u00fclt\u00fcrel ve sosyal sermaye ile hareket ediyorlar. Bu fark \u00e7o\u011fu zaman g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131n\u0131yor. Bu y\u00fczden \u201cherkes gitsin, gidemeyen \u00f6ls\u00fcn&#8221; gibi genellemeler bana sorunlu geliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu s\u00f6ylem kimlerin ger\u00e7ekten gidebildi\u011fini ve kimlerin gidemedi\u011fini g\u00f6rmezden geliyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir de gidip d\u00f6nemeyenler var. Ya da d\u00f6nmesi istenmeyenler. Akademik mobiliteden kendileri de yararland\u0131\u011f\u0131 halde, belki de bu y\u00fczden, gitmeyenleri y\u0131llarca yukar\u0131dan konu\u015farak s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmalar\u0131na ra\u011fmen, ki\u015fi ger\u00e7ekten kendi yolunu \u00e7izmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda de\u011fi\u015fen tablolar var. \u0130stifaya zorlananlar oluyor. Hakk\u0131 olan geri d\u00f6n\u00fc\u015flerde engeller \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor. Bunlar istisna de\u011fil. Oluyor biliyorsunuz :=) \u0130\u015fte o y\u00fczden bu \u00e7eli\u015fkileri g\u00f6rmeden yap\u0131lan t\u00fcm tart\u0131\u015fmalar bence olduk\u00e7a eksik kal\u0131yor.  <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130deal bir d\u00fcnyada akademik i\u00e7ten beslenme sorunlu bir yap\u0131 olabilir. \u00d6yle de. Ama ideal bir akademide de\u011filiz. Bu nedenle sorunu sadece normatif bir yerden tart\u0131\u015fmak ger\u00e7ek e\u015fitsizlikleri g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu y\u00fczden akademik i\u00e7ten beslenme tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n sadece iyi ya da k\u00f6t\u00fc \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi beni biraz \u00fcz\u00fcyor. Kimlerin hareket edebildi\u011fini ve bunun nedenleri \u00fczerinden de d\u00fc\u015f\u00fcnmedi\u011fimiz s\u00fcrece hi\u00e7bir tart\u0131\u015fman\u0131n anlam\u0131 yok.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>E ne yapaca\u011f\u0131z?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Duygun ve Horta\u2019n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 burada kolay cevaplar vermiyor. \u201c\u0130\u00e7ten beslenme tamamen kald\u0131r\u0131ls\u0131n\u201d gibi bir \u00f6neri yok. Zaten konu bu kadar basit de\u011fil. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Onlar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 \u015fey daha temel. Bu yap\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fledi\u011fini g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmak. S\u0131n\u0131rlar\u0131n nas\u0131l kuruldu\u011funu, kimlerin i\u00e7eride kald\u0131\u011f\u0131n\u0131, kimlerin d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bunun hangi mekanizmalarla s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6stermek. Bu \u00f6nemli. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00f6rmedi\u011fimiz bir \u015feyi de\u011fi\u015ftiremeyiz. G\u00f6rme bi\u00e7imimizi de\u011fi\u015ftirmemiz laz\u0131m \u00f6nce. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ancak bu ayn\u0131 zamanda rahats\u0131z edici bir \u00f6neri. \u00c7\u00fcnk\u00fc sorunu sadece bireysel tercihlere indirgememeyi gerektiriyor. \u201c\u0130yi niyetliydik\u201d, \u201cen uygun aday\u0131 se\u00e7tik\u201d, \u201csistem b\u00f6yle i\u015fliyor\u201d demek yetmiyor. Kurumlara bakmay\u0131 gerektiriyor. Kendi kurumumuza. Kendi ili\u015fkilerimize. Kendi kabullerimize. Bir de bakmak yetmiyor. Dillendirmek gerekiyor. Bazen, hatta s\u0131kl\u0131kla oyunbozan olmak. Bee\u011f\u011fn Tatar Ramazaa\u011fn stili bir oyunbozanl\u0131k. Belki de en zor olan bu. \u00c7\u00fcnk\u00fc Sara Ahmed\u2019in dedi\u011fi gibi, baz\u0131 \u015feyleri ele\u015ftirmek kolay. O ele\u015ftiri ba\u015fka yerlere y\u00f6neldi\u011fi s\u00fcrece. Yak\u0131na geldi\u011finde her \u015fey de\u011fi\u015fiyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu y\u00fczden akademik i\u00e7ten beslenme tart\u0131\u015fmas\u0131 kimlerin nerede \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131yla ilgili olmas\u0131ndan \u00e7ok nas\u0131l bir akademi istedi\u011fimizle ilgili. Daha kapal\u0131, daha homojen ve kendini s\u00fcrekli yeniden \u00fcreten bir yap\u0131 m\u0131? Yoksa farkl\u0131 deneyimlerin, farkl\u0131 seslerin ve farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnme bi\u00e7imlerinin ger\u00e7ekten yer bulabildi\u011fi bir alan m\u0131? Bu sorunun cevab\u0131 tek bir politikayla verilmeyecek. Ke\u015fke \u00f6yle olsayd\u0131 \u015fu an bir b\u00f6l\u00fcm daha dizi izliyor olurdum :=)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">* Blogumda son bir taslak kald\u0131. Ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 <strong>kat\u0131l\u0131mc\u0131l\u0131k il\u00fczyonu<\/strong>. \u0130\u00e7inde <em>the iron law of oligarchy, abilene paradox <\/em>ve <em>organizational fa\u00e7ade <\/em>kavramlar\u0131 ile 12 angry men g\u00f6ndermeleri var. Son zamanlarda yazmaktan en keyif ald\u0131\u011f\u0131m yaz\u0131 o oldu. O y\u00fczden birbiriyle yak\u0131ndan ba\u011flant\u0131l\u0131 bu \u00fc\u00e7lemeyi bitirmek i\u00e7in onu da bu hafta i\u00e7inde yay\u0131nlayaca\u011f\u0131m :=) Beni bekleyin anac\u0131m. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Benim sesimden dinlemek i\u00e7in: https:\/\/youtu.be\/gqZ6n5SnhzA Bir s\u00fcredir akademik i\u00e7ten beslenme (a.k.a. inbreeding) \u00fczerine farkl\u0131 bilimsel oturumlara kat\u0131l\u0131yor, \u00e7e\u015fitli tart\u0131\u015fmalarda iki taraf\u0131n arg\u00fcmanlar\u0131n\u0131 dinliyor ve notlar&#8230;<\/p>\n<div class=\"more-link-wrapper\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/2026\/03\/24\/akademik-icten-beslenme-uzerine\/\">Devam\u0131n\u0131 okuyun<span class=\"screen-reader-text\">Akademik i\u00e7ten beslenme \u00fczerine<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2604","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel","entry"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2604","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2604"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2604\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2628,"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2604\/revisions\/2628"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2604"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2604"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zehrataskin.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2604"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}